Kort gezegd: wie zegt „het slot vervangen”, hoeft meestal alleen de cilinder te vervangen: het onderdeel waar je de sleutel in steekt. Die bepaalt welke sleutel past. Met een nieuwe cilinder werken de oude sleutels niet meer, en bij een europrofielcilinder is het werk één schroef en een paar minuten. Het hele slot (de slotkast in de deur met de dagschoot en de nachtschoot) vervang je alleen als het kapot is, als het een klavierslot is of als je een ander sluitsysteem wilt. Vervang je de cilinder, dan kun je ook kiezen voor een slimme cilinder zoals 1Control DORY.
Hieronder lees je wat je eigenlijk vervangt, hoe je een cilinderslot stap voor stap vervangt, wanneer het hele slot eruit moet, wat je opmeet en wanneer je beter een slotenmaker belt.
Cilinder, slot of deur: wat vervang je eigenlijk?
Een voordeur sluit dankzij drie verschillende onderdelen, die elk op hun eigen manier slijten en vervangen worden:
- de cilinder: het deel met de sleutelingang. Hij herkent de sleutel en bedient het slot als hij draait. Op moderne deuren is dat bijna altijd een europrofielcilinder, vastgezet met één schroef in de voorplaat;
- het slot: de metalen slotkast in het deurblad (insteekslot) of erop geschroefd (opbouwslot), met de dagschoot die de deur dichthoudt en de nachtschoot die uitschuift als je afsluit. Op veiligheidsdeuren en veel kunststof of aluminium deuren is het een meerpuntssluiting;
- de deur: deurblad, kozijn, scharnieren en sluitplaten. Hangt de deur door of schuurt hij, dan draait de sleutel stroef, ook met een perfecte cilinder en een perfect slot.
Zoek dus eerst uit welk van de drie echt het probleem is. De vuistregel: gaat het om wie een sleutel heeft (sleutels kwijt, verhuizing, kopieën in omloop), dan vervang je de cilinder. Gaat het om het mechanisme dat sluit (nachtschoot komt niet uit, dagschoot klemt, klink draait door), dan zit de fout in het slot of in de deur.
Een apart geval is het klavierslot, met de lange baardsleutel. Daar zit geen cilinder in die je eruit kunt halen: om andere sleutels te krijgen vervang je het slot of bouw je het om naar een cilinderslot, zoals we uitleggen in klavierslot vervangen door een cilinderslot.
Cilinderslot vervangen in zes stappen
Heb je een europrofielcilinder, dan is het werk eenvoudig, als je de sleutel hebt en de deur open is:
- meet de cilinder op in twee delen, vanaf het midden van de bevestigingsschroef naar buiten en naar binnen (bijvoorbeeld 30/40 mm). Hier gaat het het vaakst mis: de hele methode staat in de gids cilinder opmeten;
- zet de deur open en laat hem open tijdens het hele werk;
- draai de cilinderschroef los in de voorplaat, de metalen strip op de zijkant van het deurblad, op de hoogte van de cilinder;
- steek de sleutel erin en draai hem een klein stukje, tot de meenemer (het nokje midden in de cilinder) in lijn staat met het huis; trek dan aan de sleutel en de cilinder schuift eruit;
- schuif de nieuwe cilinder erin met sleutel en meenemer in dezelfde stand en draai de schroef terug, zonder te forceren;
- test met de deur open de sleutel en het afsluiten aan beide kanten, en daarna met de deur dicht.
Zit de schroef vast, komt de cilinder niet mee of heeft de deur veiligheidsbeslag met speciale schroeven aan de buitenkant, stop dan: forceren kan het slot beschadigen. Meer over het onderdeel zelf lees je in de gids over de europrofielcilinder.
Vervang je toch al de cilinder? Maak hem slim
Het is hetzelfde werk: 1Control DORY vervangt alleen de Europrofielcilinder: openen met je smartphone, tijdelijke toegang die je kunt intrekken en de mechanische sleutel altijd bij de hand. Controleer in een paar seconden of je deur geschikt is. Eenmalige aankoop, geen abonnement.
299,00€ vanaf 249,00€ incl. btw
- 1.500+ beoordelingen op Amazon, Facebook en Trustpilot
- Veilig betalen
- 2 jaar garantie
Cilinder of het hele slot? Het schema
Ga uit van het probleem of van de reden om te vervangen. Het schema dekt de meest voorkomende gevallen:
| Situatie | Wat vervang je | Let op |
|---|---|---|
| Sleutels kwijt of gestolen, verhuizing, huurder die vertrekt | Cilinder | De nieuwe cilinder maakt alle oude kopieën nutteloos |
| Sleutel draait stroef of blijft haken | Cilinder, na controle | Kijk eerst of de deur niet schuurt en de schoten niet tegen de sluitplaat lopen |
| Je wilt meer inbraakwerendheid | Cilinder + beslag | Een veiligheidscilinder op de juiste maat en, op een veiligheidsdeur, passend veiligheidsbeslag |
| De sleutel draait, maar de nachtschoot komt niet uit of gaat niet terug | Slot | De fout zit in het mechanisme, niet in de cilinder |
| Klink draait door, dagschoot klemt | Slot (of klink) | Controleer eerst de klink en de vierkante stift |
| Klavierslot | Slot of ombouw | Met een ombouwset van de fabrikant of een nieuw slot voor een profielcilinder |
| Deur opengebroken na een inbraakpoging | Laten beoordelen | Vaak cilinder en slot, soms ook het kozijn: daar is een inspectie voor nodig |
| De deur sluit alleen als je duwt of het deurblad optilt | Geen van beide | De deur moet afgesteld worden (scharnieren, sluitplaten) |
In de praktijk los je de meeste „slotwissels” op met de cilinder: goedkoper, in een paar minuten klaar en zonder aan de deur te komen. Het hele slot komt pas in beeld als het mechanisme beschadigd is of als je een ander sluitsysteem wilt.
Wanneer de cilinder niet genoeg is: het hele deurslot vervangen
In deze gevallen lost een nieuwe cilinder niets op:
- kapot of versleten mechanisme: veren, tandwielen en hefbomen in de slotkast geven het na jaren op. Typische tekenen: een nachtschoot die half uitkomt, een sleutel die niet helemaal rond gaat, een dagschoot die niet terugveert;
- defecte meerpuntssluiting: op veiligheidsdeuren bewegen de sleutelslagen stangen en meerdere sluitpunten; op kunststof en aluminium deuren sluit je vaak af door de klink omhoog te duwen. Draait de cilinder vrij, maar bewegen de sluitpunten niet, dan zit het probleem in de meerpuntssluiting;
- klavierslot: de sleutel hoort bij het slot zelf. Voor andere sleutels vervang je het slot of bouw je het om naar een cilinderslot;
- oud of zwak slot: bijvoorbeeld een oud opbouwslot op een voordeur, of een cilinder zonder enige bescherming;
- inbraakschade: als de deur is opengebroken, kunnen naast de cilinder ook het slot, de voorplaat of de sluitplaat vervormd zijn.
Bij een veiligheidsdeur is het slot bijna altijd een specifiek onderdeel van de deurfabrikant: het vervangende slot zoek je op merk en type, en het vervangen is werk voor een slotenmaker of de service van de fabrikant.
Het hele slot vervangen: wat meet je op?
Een nieuw slot moet in dezelfde uitsparing passen als het oude, anders moet het deurblad worden aangepast. Noteer voor je koopt:
- het type: insteekslot (in de dikte van het deurblad) of opbouwslot (op de binnenkant geschroefd);
- de doornmaat: de afstand van de voorplaat tot het midden van de cilinder;
- de PC-maat: de afstand tussen het midden van de krukstift en het midden van de cilinder;
- de voorplaat: lengte, breedte en vorm (recht of met afgeronde hoeken);
- de draairichting: linksdraaiend of rechtsdraaiend, naar binnen of naar buiten openend;
- de deurdikte en, als dat speelt, het type cilinder dat erin moet.
Het zekerst is het oude slot uit te bouwen en mee te nemen naar de winkel, of merk en type over te nemen van de slotkast of de voorplaat. Bij een meerpuntssluiting en een veiligheidsdeur ga je altijd uit van het originele onderdeel van de fabrikant: stangen en sluitpunten moeten aansluiten op wat er al zit.
Na afloop moet ook de cilinder de juiste maat voor de deur hebben, en test je het nieuwe slot met de deur open voordat je hem sluit.
Wanneer bel je een slotenmaker en wat bepaalt de prijs?
Een europrofielcilinder vervang je zelf. Een slotenmaker is verstandig als:
- de deur in het slot zit en je geen sleutel hebt, of de sleutel is afgebroken in de cilinder;
- de slotkast van een meerpuntssluiting of een veiligheidsdeur vervangen moet worden;
- je een klavierslot hebt en wilt overstappen op een cilinder;
- de cilinder beschermd wordt door beslag of een rozet die op een bijzondere manier vastzit;
- de deur is opengebroken en al het hang- en sluitwerk gecontroleerd moet worden.
De prijs hangt af van wat je vervangt (cilinder, slot, ombouwset, beslag), van het veiligheidsniveau van het onderdeel en van het werk: voorrijkosten, arbeid en eventuele spoed. Vraag altijd een schriftelijke offerte met losse posten, zodat je aanbiedingen met hetzelfde onderdeel kunt vergelijken.
Vervang je de cilinder? De slimme optie met DORY
Moet de cilinder er toch uit, dan kun je hem vervangen door een slimme cilinder in plaats van een gewone. 1Control DORY neemt alleen de plaats in van de europrofielcilinder: je monteert hem als een gewone cilinder, zonder te boren, en het slot blijft hetzelfde.
- aan de buitenkant draait de knop vrij tot je het openen vrijgeeft in de app, op je smartwatch of met de mechanische sleutel; daarna draai je hem zelf en sluit je af of open je;
- aan de binnenkant draai je de knop altijd, zonder opdracht;
- de mechanische sleutel blijft en werkt ook met lege batterijen; de twee CR2-batterijen gaan ongeveer een jaar mee;
- voor de montage meet je de deurdikte aan de binnen- en buitenkant met de kartonnen mal uit de verpakking, en pas je de lengte aan met de meegeleverde verlengstukken;
- voor openen op afstand en met Alexa of Google Home heb je 1Control LINK nodig (de Alexa-skill van 1Control is er niet in het Nederlands).
Drie beperkingen om te kennen. DORY vervangt de cilinder, niet het slot: is het mechanisme defect, dan moet dat eerst gerepareerd worden. DORY motoriseert de klink niet, en ook geen meerpuntssluitingen die je afsluit door de klink omhoog te duwen: dat deel blijft handwerk. En wordt de cilinder beschermd door een defender, dan past DORY alleen samen met de defender van 1Control, omdat geen enkele andere defender compatibel is. Voor alle andere gevallen controleer je het met de DORY-compatibiliteitscheck (in het Engels) of in de gids over compatibiliteit van een slim slot.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een slot en een cilinder?
Het slot is het mechanisme in de deur, met de dagschoot en de nachtschoot. De cilinder is het onderdeel met de sleutelingang: hij herkent de sleutel en bedient het slot. Voor andere sleutels is een nieuwe cilinder genoeg.
Wanneer moet het hele deurslot vervangen worden?
Als het mechanisme kapot is (nachtschoot komt niet uit, dagschoot klemt, sleutel gaat niet helemaal rond), als het een klavierslot is en je andere sleutels of een ander systeem wilt, of na een inbraak die het slot heeft vervormd.
Kan ik een cilinderslot zelf vervangen?
Ja: je draait één schroef in de voorplaat los, draait de sleutel een stukje en trekt de cilinder eruit. De slotkast van een meerpuntssluiting of van een veiligheidsdeur is wel werk voor een slotenmaker, met het onderdeel van de fabrikant.
Werken de oude sleutels nog na een nieuwe cilinder?
Nee. De sleutels horen bij de cilinder: met een nieuwe cilinder opent geen enkele kopie van de oude de deur nog, ook al blijft het slot hetzelfde.
Kan ik een slim slot in plaats van de cilinder plaatsen?
Ja, als de deur een compatibele europrofielcilinder heeft. 1Control DORY vervangt alleen de cilinder, zonder boren, en houdt de mechanische sleutel. Met een defender past DORY alleen met de defender van 1Control; voor de andere gevallen is er de DORY-compatibiliteitscheck.
Conclusie
Vraag je voor je het slot vervangt af wat je wilt oplossen. Gaat het om sleutels in omloop, slijtage of de veiligheid van de cilinder, dan is een nieuwe cilinder genoeg: meet beide kanten goed op en het vervangen kost een paar minuten. Gaat het om het mechanisme, een klavierslot of inbraakschade, dan heb je een nieuw slot nodig en vaak een slotenmaker. En vervang je de cilinder toch, overweeg dan een slimme: begin met de DORY-compatibiliteitscheck.